Begroting 2019

Dames en heren,

Daar sta je dan als nieuwe Fractie-voorzitter van GB Hoogeveen met een begroting waar niemand in deze raadzaal blij van wordt.
Niet het college maar ook geen enkele politieke partij in deze raad.

We staan er slecht voor! GB vindt het van belang dat we financieel gezond zijn, waarbij onverwachte tegenvallers opgevangen kunnen worden.

Oorzaken?

  • De toenemende vraag naar duurdere zorg
  • De abonnementstarieven voor de WMO
  • Overschrijding van budgetten in het sociaal domein met daarbij onvoldoende compensatie door het Rijk
  • Tegenvallende circulaires en bijdrages van het Rijk
  • Fors hogere bijdrage aan de SWO

Er staan in deze begroting een aantal voorstellen die ertoe moeten leiden dat we weer financieel gezond worden. Ze gaan pijn doen, zoals met name de uitgaven sociaal domein, waarbij het budget vanuit het Rijk het uitgangspunt is. Maar we houden daarbij het college wel aan de toezegging dat niemand buiten de boot mag vallen. Uitgangspunt is niet recht hebben op maar nodig zijn van.

De financiële tekorten zijn zowel politiek als maatschappelijk een probleem waar we op moeten acteren. En ja, we ontkomen er niet aan dat er dingen versobert of verminderd moeten worden, dit gaat pijn doen en dat maakt het ook zo moeilijk om keuzes te maken. Maar maken we de keuzes niet zelf, dan komen we onder toezicht van de provincie.
Is de verwachting bij het college dat de maatregelen die nu genoemd zijn voldoende zijn
of de garantie geven om preventief toezicht van de provincie te voorkomen?

We moeten ons allen bewust zijn dat daar waar we andere keuzes maken, we ook moeten komen met een realistisch alternatief. Als er betere alternatieven mogelijk zijn, dan zijn we bereid daarin mee te denken.

Sociale pijler:                  Blijven meedoen en talent ontwikkeling:

– Goede start–Is een goed initiatief. Alleen vragen wij ons af of het verstandig is om met deze financiële begroting die nu voorligt, het de tijd is om dit experiment aan te gaan.

– Hopelijk wordt de visie op onderwijshuisvesting in goede samenwerking snel afgerond zodat we aan de slag kunnen met een optimale huisvesting voor onze kinderen.

– Vorige week werd bekend dat er in Drenthe weer een nieuw onderzoek komt binnen de jeugdzorg. We begrijpen dat Emmen hier niet op wacht en al aan de slag gaat. Wij vragen ons af wat Hoogeveen hierin gaat doen?

Gezond en vitaal:

– Ook dit jaar wil GB opnieuw richting het college aangeven om vooral onze ouderen niet te vergeten. De focus ligt wel heel erg op Jong Hoogeveen wat ons betreft. Onze ouderen zijn een heel kwetsbare groep met veel eenzaamheid en waar extra zorg nodig is.

– Bij de afronding van het Bentinckspark zouden we het college willen meegeven dat de honkbal vereniging (de Caps) weer graag een thuishonk in Hoogeveen wil hebben. Nu IJZ niet doorgaat, zou een onderzoek naar de haalbaarheid op deze locatie voor ons zeker bespreekbaar zijn.

– Door Mantelzorg Vitaal zelf is aangegeven dat er bezuinigd kan worden. Mooi om te zien dat organisaties hier zelf in meedenken ten tijde van krapte. Wel wil GB waken voor het welzijn van onze mantelzorgers, zij zijn de smeerolie van onze maatschappij.

 Economische pijler:                  Werken aan werk:

-Iedereen telt mee we streven naar een inclusieve toegankelijke
arbeidsmarkt
. Van iedereen wordt inzet en betrokkenheid verwacht.
Hier zijn wij een voorstander van.

– GB roept het college op om extra energie te gaan steken in de verkoop en het promoten van industriegronden in het kader van aantrekkelijk vestigingsbeleid. Maak het zichtbaar langs de A28 en A37.

Regiodeal, Dutch Tech Zone en Regio Zwolle, allen mooie initiatieven. Wij zijn benieuwd naar de komende ontwikkelingen en horen graag hoe Hoogeveen in de toekomst daarvan gaat profiteren.

– GB vindt dat werken lonend moet zijn. We zien dat er veel regelingen zijn zowel bij de gemeente als bij het Rijk. Het verschil tussen werken en uitkering is daardoor minimaal. Om een beter overzicht te krijgen komen we met een motie om te onderzoeken of we tot 1 duidelijke regeling kunnen komen.

Bruisend Hoogeveen:

– Wij vinden het mooi om te zien dat ook de Tamboer meedenkt in tijden van krapte en voorlopig onderhoud deels uitstelt.

– Wij vinden het toekomstige cultuurhuis een goed initiatief. We gaan ervan uit dat het college hier pas echt mee aan de slag gaat op het moment dat we voldoende gespaard hebben, uiteraard samen met de externe partners (Provincie, Europa).

Fysieke pijler:                  Aantrekkelijk wonen:

– In de begroting wordt niets gezegd over uitbreidingslocaties. Wij zien graag de voorstellen van het college hierover tegemoet. De vraag naar betaalbare woningen is groot.

– Ook missen we de Tiny Houses in deze begroting. We roepen het college op om hier te kijken naar de mogelijkheden. Ze zouden een goede oplossing kunnen zijn voor starters en eenpersoonshuishoudens.

Krachtige dorpen en wijken:

Bij begraven horen we graag hoever het college is met het onderzoek naar de mogelijkheid van een natuur begraafplaats. Ook zijn we benieuwd hoe in de toekomst het begraafbeleid goedkoper kunnen maken en hoe we op gepaste wijze recht kunnen doen aan overledenen en hun nabestaanden.

Veilige bereikbaarheid:

– Helaas komt er door de slechte financiële positie voorlopig geen uitbreiding van het asfalteren van fietspaden. We willen het college oproepen alert te zijn op de subsidiemogelijkheden bij de provincie. Wij voorzien een nog grotere onderhoudsachterstand van ons wegennet.

– We gaan bezig met complete herijking van het parkeerbeleid. Wij vinden dat het verhogen van de aantrekkingskracht van het centrum het uitgangspunt moet zijn. GB vindt tariefdifferentiatie een optie om mee te nemen bij de herijking. (lager tarief op rustigere momenten).

Duurzamer Hoogeveen:

– Het verduurzamen van Hoogeveen moet doorgaan. Maar we moeten daarbij wel rekening houden met de financiële haalbaarheid en bereidwilligheid voor onze inwoners.

– GB is er een voorstander van om bij de aanleg van zonneparken voorrang geven aan particuliere initiatieven, ook bij de aansluiting op het elektranet. We verwachten hierbij een faciliterende rol van de gemeente.

– We horen weinig over ons afvalbeleid. Doelstelling is in 2025 naar 30 kg restafval, dat is nu nog ruim boven de 100 kg. Wij vragen ons af of dit wel een reële doelstelling is?

– Wat GB betreft gaan we de inzameling van oud papier door verenigingen, kerken, scholen continueren. Misschien in aangepaste vorm maar zonder dat het principe geweld wordt aangedaan.Wij vinden het belangrijk dat dit zo blijft.

– We zouden in 2018 al stappen gaan maken met de recycling van luiers. We lezen nu dat er pas een vervolgonderzoek zal plaatsvinden in 2020. Wij vinden het erg jammer dat dit zo lang al duurt want de behoefte is groot.(luiers apart inzamelen, grijze containers vol)

Veiligheidspijler:         Veilig Hoogeveen:

GB maakt zich ernstige zorgen om het drank-drugs en lachgas probleem in Hoogeveen. Het lijkt meer in plaats van minder te worden. We horen bovendien nog steeds veel over geweld in het uitgaansleven. We zijn blij te horen dat het college open staat voor een discussie over de APV m.b.t. het uitgaansleven(tijden, gebiedsverbod v struct overlast gever).

Fundament:                            Zichtbaar en transparant bestuur:

Bestuurlijke vernieuwing – Volgends ons moeten we nog eens goed samen bespreken wat we hieronder verstaan. Het zou goed zijn onze verwachtingen te herijken. (Steenbergerpark)

Bijlage F – maatregelen soc domein.

Hierin staan veel aannames en verwachtingen, sommigen flinterdun.

We moeten maar afwachten of het oplevert wat er verwacht wordt.

Jong Hoogeveen– Er worden veel nieuwe medewerkers aangetrokken: extra inzet 3x schoolmaatschappelijk werk, toezichthouder jeugd, zorgmakelaar, jeugdconsulent onderwijs.

We roepen het college op om dit zo efficiënt mogelijk aan te pakken en te kijken of hierin gecombineerd kan worden waardoor er mogelijk synergie kan ontstaan, m.a.g. dat er mogelijk minder FTE’s nodig zijn.

– Verder hebben we een lange lijst met activiteiten binnen Jong Hoogeveen die noodzakelijk zijn en daarmee een groot deel met een preventieve werking. Het voorkomt inzet van dure tweedelijns zorg. Er gaat veel geld naar Jong Hoogeveen direct en indirect. We weten dat er nu een ton wordt bezuinigd. Wordt het niet tijd om nu kritisch naar de budgetten/nieuwe initiatieven te kijken.
– Goed dat er aandacht is voor de aanpak van onderdelen die niet thuishoren onder de jeugdweten goed om te kijken of er niet oneigenlijk gebruik gemaakt wordt van de bestaande voorzieningen.
– Verlagen normtijden thuishulp: GB heeft het hier moeilijk mee. Zoals ook al in mijn inleiding, roep ik op tot meer aandacht voor onze ouderen. Juist deze oudere en kwetsbare mensen zijn afhankelijk van deze thuishulp. Er is grote maatschappelijke onrust over de herindicatie van de HH. Bergrijp ik goed dat er evenredig bezuinigd gaat worden?Misschien kan de wethouder toch nog kort toelichtenhoe het nu precies zit?

– Ook de meerkosten regelingen de kilometer vermindering treft onze kwetsbare ouderen. We begrijpen uit de antwoorden dat hier alsnog maatwerk geleverd wordt als ze hierdoor in de problemen komen.

– Rest mij nog het laatste onderdeel: de SWO.
We zien een forse toename van de kosten (3.6 milj), 1 van de oorzaken van onze financiële problemen. We zitten voor een forse bezuinigingsopgave en GB vindt het heel vreemd dat de SWO (loonkosten) daarbij per saldo verhoogd worden. (komt geld bij maar er verdwijnen taken in het sociaal domein).Wordt ook hier gekeken of er efficiënt gewerkt wordten waar synergie kan ontstaan om zo minder FTE in te kunnen zetten?GB overweegt hiervoor een motie in te dienen.

Ter afsluiting nog een persoonlijke wens:

Laten we als raad samen de handschoen oppakken en het college een goede opdracht meegeven. Ik hoop dat we samen de schouders eronder zetten, scherp op de inhoud zijn, niet op de persoon en elkaar met respect benaderen!

Tot zover voorzitter.

 Op basis van de deelbesprekingen van de begroting, de afgelopen week heeft GB de volgende 2 moties:

– College oproepen om te onderzoeken om alle toeslagen te schrappen en met 1 regeling te komen (evt. pilot) uitkerend in natura.

– SWO bezuinigen: om vet op de botten te krijgen en evt. niet halen van bezuinigingen binnen het sociaal domein toch op te kunnen vangen.