Collegeakoord 2010 / 2014

1 Collegeakkoord 2010-2014 Samen naar een nieuw evenwicht

Collegeakkoord CDA, PvdA en VVD 2010-2014 2 Collegeakkoord 2010-2014

Inhoudsopgave

Woord vooraf 3

Uitgangspunten 4

Wat willen we bereiken? 6

Hoe bereiken we dit? 16

Financiën 18

Portefeuilleverdeling 22 3 Collegeakkoord 2010-2014

Woord vooraf

In dit collegeakkoord op hoofdlijnen, presenteren wij de koers die ons de komende bestuursperiode voor ogen staat. We staan de komende periode voor belangrijke uitdagingen.

De economische en financiële crisis laat ook Hoogeveen niet onberoerd. De omvang van de bezuinigingen valt op dit moment nog onvoldoende in te schatten. Wel is duidelijk dat er ingrijpende en fundamentele keuzes moeten worden gemaakt.

In Hoogeveen is veel in gang gezet en veel bereikt. De komende jaren zullen we met minder middelen onze doelen moeten proberen te behalen. Dat vraagt het vinden van een nieuw evenwicht. Een nieuw evenwicht tussen de verantwoordelijkheid van de lokale overheid en de verantwoordelijkheid van inwoners, ondernemers en organisaties. Een gemeente die effectief optreedt met minder nadruk op beleidsvorming en meer op uitvoering en resultaat. In de wetenschap dat we het in de lokale samenleving samen moeten doen. De inwoner blijft daarbij voor ons centraal staan.

De nieuwe uitdaging vraagt van college, raad en partners veel creativiteit en bestuurskracht. Met als motto “Samen naar een nieuw evenwicht” gaan wij die uitdaging graag aan. 4 Collegeakkoord 2010-2014

1.Uitgangspunten

In dit collegeakkoord zetten we een koers uit naar een nieuw evenwicht. Een koers met als doel een stabiele en betrouwbare overheid te blijven die met respect haar inwoners en partners tegemoet treedt. Die ook van inwoners en partners datzelfde respect vraagt.

Het college wil de balans zoeken in de verhoudingen tussen afnemende financiële ruimte van de lokale overheid en de grotere verantwoordelijkheden van inwoners en maatschappelijke organisaties. Het vinden van een balans tussen economische groei en duurzaamheid. Ook het vinden van een juist evenwicht tussen de menselijke maat en schaalvergroting en toenemende geautomatiseerde dienstverlening.

Meer mensen worden ouder en tegelijkertijd komen er minder jonge mensen. Steeds meer ouderen verlaten het arbeidsproces. We willen adequaat inspelen op de effecten van de vergrijzing. Daarvoor is het van belang dat we blijven inzetten op goed onderwijs en talentontwikkeling.

Het college heeft oog voor de kwetsbare groepen en wil hen ontzien bij de financiële ingrepen die nodig zijn. Mensen die niet mee kunnen doen in de samenleving worden geholpen om binnen hun mogelijkheden deel te nemen. 5 Collegeakkoord 2010-2014

We beseffen dat we dat niet alleen kunnen als gemeente. Daarom vragen we ook inwoners en partners zich in te zetten voor de vormgeving van de samenleving en hun verantwoordelijkheid te nemen.

We zien het als een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de Hoogeveense samenleving om de leefbaarheid, veiligheid en sociale cohesie in de eigen buurt, wijk of dorp te behouden en te versterken.

De vraag van de klant is leidend en de houding van onze organisatie oplossingsgericht. Van de gemeente mag verwacht worden dat we onze klanten zoals inwoners en ondernemers niet belasten met nutteloze en overbodige regels en procedures. Bovendien willen we vragen benaderen vanuit de gedachte ‘wat kan er’ in plaats van ‘wat kan er niet’. 6 Collegeakkoord 2010-2014

2.Wat willen we bereiken?

De afgelopen jaren is veel in gang gezet, maar de economische situatie noodzaakt ons zeer zorgvuldig met middelen en capaciteit om te gaan. Dat betekent dat we ingezet en nieuw beleid de komende periode kritisch tegen het licht moeten houden.

We onderschrijven nog steeds de uitgangspunten en doelstellingen van de verschillende visies.

We pakken aan wat echt nodig is. Dat betekent mogelijk ook dat we zaken niet doen of uitstellen. Daar willen we helder en transparant in zijn. De gemeentelijke organisatie willen we afstemmen op deze ambitie.

Wij realiseren ons daarbij dat de lokale overheid een belangrijke schakel is, samen met haar inwoners, maatschappelijke organisaties, bedrijven en andere overheden.

De keuze voor een akkoord op hoofdlijnen betekent dat op een groot aantal punten nog geen concrete invulling heeft plaatsgevonden. Juist omdat de financiële opgave nog niet geheel duidelijk is. Daarbij is natuurlijk ook een belangrijke rol weggelegd voor de gemeenteraad die bij de voorjaarsnota en begroting de kaders vaststelt en over voorstellen bij de begroting besluiten neemt. 7 Collegeakkoord 2010-2014

De thema’s die voortkomen uit dit collegeakkoord verwerken we in de programma’s. Daarbij moet de programma-indeling geschikt zijn als bestuurlijk kader voor zowel de raad als college. Het moet voldoende handvatten bieden voor het volgen van de bestuurlijke prestaties. Daarnaast moeten de programma’s aansluiten op relevante maatschappelijke vraagstukken en te bereiken maatschappelijke effecten.Tot slot helpt de ingezette programmasturing om de samenhang en slagkracht te vergroten.

Hieronder geven we per pijler de speerpunten van dit college weer. We hebben er voor gekozen om bestaand beleid niet uitvoerig te bespreken.

2.1 Fysieke pijler

De fysieke structuurvisie is de afgelopen periode in de uitvoeringsfase gekomen. De uitgangspunten en doelstellingen van de structuurvisie zijn nog steeds actueel. We denken daarbij specifiek aan de keuze voor inbreiding in plaats van uitbreiding, verhogen van de kwaliteit van de leefomgeving, woningbouw dorpen en aanpak oude wijken.

Demografische ontwikkelingen, wijzigingen in vraag en aanbod en de komst van de nieuwe Wet ruimtelijke ordening zijn voor ons aanleiding om de fysieke structuurvisie op onderdelen te actualiseren en te komen met een nieuwe woonvisie. 8 Collegeakkoord 2010-2014

We willen daarin meer accent leggen op diversiteit en differentiatie van nieuw te realiseren woningen. Nieuwe woningen moeten zich onderscheiden en bijdragen aan een langjarig goed woonklimaat. Elementen als duurzaamheid en kwaliteit staan daarbij centraal.

Om de ambities van een groene stad te kunnen blijven waarmaken kijken we kritisch naar het niveau en de structuur van ons openbaar groen. Daarbij willen we nadrukkelijk met inwoners op zoek gaan naar alternatieve vormen van beheer.

Als het gaat om milieu en duurzaamheid blijven we inzetten op realisatie van de speerpunten in de milieuvisie. We zetten hierbij naast voorlichting vooral in op een faciliterende rol. We willen ruimte bieden aan (particuliere) initiatiefnemers en waardevolle initiatieven op het vlak van duurzaamheid en CO2-reductie stimuleren.

Hoogeveen heeft alle belang bij een uitstekende en veilige bereikbaarheid van de stad, de bedrijventerreinen en de dorpen. We willen vanuit economisch oogpunt optimaal gebruikmaken van de gunstige ligging ten opzichte van de A28 en de A37 en de verbinding die hiermee met het ‘achterland’ is gelegd. Met de uitvoering van de mobiliteitsvisie willen we bestaande knelpunten oplossen en nieuwe knelpunten voorkomen. Bij een uistekende en veilige bereikbaarheid hoort ook meer aandacht voor het gebruik van de fiets en een maximale inzet voor een goede en snelle spoorverbinding. 9 Collegeakkoord 2010-2014

We zetten in op het behoud van Vliegveld Hoogeveen door de erfpachtovereenkomst te verlengen. Het tarief zullen we naar een reëel niveau brengen. We willen verder een beroep doen op het vliegveldbestuur en de ondernemers rond Vliegveld Hoogeveen om de recreatieve en toeristische functie van het vliegveld te versterken.

Dit laatste past goed bij onze inzet om de toeristische en recreatieve sector uit te breiden. Als aanvulling op een ‘dagje Hoogeveen’ en de vele evenementen willen we ook graag een dagattractie aantrekken. Daarnaast willen we de recreatieve mogelijkheden van Schoonhoven en het Spaarbankbos vergroten en ondernemers ruimte bieden en uitdagen voor het nemen van nieuwe initiatieven. Meer toerisme en recreatie draagt bij aan de leefbaarheid en de instandhouding van voorzieningen, ook in de dorpen.

2.2 Sociale pijler

De richting voor het sociale beleid van de gemeente Hoogeveen is verwoord in de Sociale Structuurvisie. De ambitie en richting die in dit stuk zijn geformuleerd ten aanzien van het sociale domein, zijn onverminderd van kracht. 10 Collegeakkoord 2010-2014

Wel zetten we nog meer in op het versterken van de samenwerking én afstemming tussen de verschillende organisaties die zijn betrokken bij de sociale pijler. Daarin willen we vanuit onze regierol faciliteren en stimuleren en waar nodig sturen.

Talentontwikkeling

Talentontwikkeling om onder meer het opleidingsniveau te verhogen blijft onze aandacht vragen. Jongeren moeten een startkwalificatie behalen om maatschappelijk goed te kunnen functioneren. Het onderwijs- en jeugdbeleid moeten daar aan bijdragen. Het gaat hierbij ook om een goed aanbod van voorschoolse voorzieningen om achterstanden vroegtijdig aan te kunnen pakken en over het voorkomen van voortijdig schoolverlaten.

Kinderen en jongeren willen we ook buiten het onderwijs de mogelijkheid bieden hun talenten te ontwikkelen. Daarom blijft investeren in voorzieningen op het gebied van sport en bewegen, cultuur en vrije tijd van belang. Waar mogelijk combineren we deze activiteiten met naschoolse activiteiten en brede scholen.

Wij zien opvoeden in eerste instantie als een verantwoordelijkheid van ouders. Het Centrum voor Jeugd en Gezin zien we als een goede kans om ouders te ondersteunen bij de opvoeding van hun kinderen. 11 Collegeakkoord 2010-2014

We richten ons op het voorkomen van problemen en het in een zo vroeg mogelijk stadium signaleren en oppakken van problemen. Het komt er vooral op aan tijdig en adequaat problemen aan te pakken en dat organisaties aanspreekbaar zijn op deze aanpak. Vanuit onze regiefunctie willen we de organisaties ondersteunen door effectieve en voldoende zorg te leveren.

Participatie We vinden het van belang dat inwoners de kans krijgen mee te doen aan de samenleving. Dat kan op verschillende manieren. Voor de een zal dat zijn in de vorm van vrijwilligerswerk, terwijl voor de ander een betaalde baan tot de mogelijkheden behoort. Van de inwoners verwachten wij dat ze de aangeboden kansen benutten.

Vrijwilligers en mantelzorgers zijn onmisbaar voor de samenleving. Ondersteuning en stimulering van het vrijwilligerswerk en mantelzorgers blijft ook de komende periode nodig.

We blijven inzetten op het bevorderen van een actieve leefstijl en het verbeteren van de gezondheid van inwoners. We zien hier vooral een gemeentelijke verantwoordelijkheid voor kinderen en jongeren. Sport is voor jongeren van belang. Het levert een bijdrage aan de sociale samenhang en is van betekenis voor het gevoel eigenwaarde. Bij volwassenen zal steeds meer een 12 Collegeakkoord 2010-2014

beroep op de eigen verantwoordelijkheid worden gedaan.

Bij de doorontwikkeling van de Smederijen maken we ons sterk voor een oplossingsgerichte aanpak. De gemaakte afspraken over uitbreiding willen we handhaven. Alleen het tempo waarin is een zaak van nadere invulling. We willen echter ook helder zijn over de speelruimte die kan worden geboden om het wekken van valse verwachtingen te voorkomen. 13 Collegeakkoord 2010-2014

Naast inwoners die prima voor zichzelf kunnen zorgen zijn er ook inwoners die kwetsbaar zijn en steun nodig hebben. Problemen voorkomen heeft de voorkeur boven problemen oplossen. Daarom zetten we in op preventieve maatregelen om kwetsbare groepen hun zelfstandige positie te laten verwerven, behouden of te versterken.

Door middel van onze regiefunctie willen we stimuleren dat het aanbod van zorg wordt afgestemd op de vraag. Bestaande zorgstructuren moeten goed op elkaar zijn afgestemd zodat mensen snel en zonder teveel bureaucratie de gewenste ondersteuning ontvangen.Waar nodig gaan we deze mensen ook actief benaderen.

We willen voorkomen dat een laag inkomen een belemmering vormt om mee te doen aan de samenleving. Het bestaande minimabeleid met inzet voor armoedebeleid en schuldhulpverlening zetten we daarom voort.

Begraafplaatsenbeleid en tarieven

We starten op korte termijn een onderzoek naar de mogelijkheden van kostenbesparingen en efficiënter beheer van begraafplaatsen. Dit moet bijdragen aan het beheersbaar houden van de kosten van begraven en zo mogelijk resulteren in lagere tarieven. De kostendekkende exploitatie van de begraafplaatsen op 14 Collegeakkoord 2010-2014

basis van de afgesproken verhouding 30-70 willen we handhaven. We spelen verder in op de wens van inwoners voor langere uitgiftetermijnen en flexibeler betalingsmogelijkheden voor ‘eigen’ graven.

Investeringen op begraafplaatsen schorten we op in afwachting van de uitkomsten van het onderzoek. 15 Collegeakkoord 2010-2014

2.3 Economische pijler

Onze economische structuurvisie hebben we opgesteld in een tijd van hoogconjunctuur. De basis van deze visie: ‘ondernemers een zo goed mogelijke economische bedrijfsomgeving bieden”, onderschrijven we juist nu het economisch moeilijker gaat. Werk en vraaggerichte talentontwikkeling staan daarbij voorop. We streven naar meer banen. Een gezond Hoogeveens bedrijfsleven is daarom van het grootste belang. Het bedrijfsleven creëert immers de banen die Hoogeveen sterker moeten maken. Overleg met het bedrijfsleven en het scheppen van een goed klimaat voor bedrijvigheid zijn belangrijke prioriteiten. In de samenwerking tussen overheid, ondernemers en onderwijs ( Triple O) zien we goede mogelijkheden in te spelen op de vragen vanuit de toekomstige arbeidsmarkt.

We willen ondernemers zo goed mogelijk faciliteren. Het inspelen op kansen en mogelijkheden staat voorop bij onze benadering van ondernemers. De zorgsector zien we als kansrijk. We gaan werken aan extra ontwikkelingsmogelijkheden voor deze sector.

Samen met partners vertalen we de ruimtelijke economische visie van de Zuidas in concrete projecten. 16 Collegeakkoord 2010-2014

We gaan door met de herstructurering van bedrijventerreinen en de ontwikkeling van Riegmeer.

Het is van belang om jongeren een goed perspectief op werk te blijven bieden. De relatie tussen onderwijs en werk vraagt daarom bijzondere aandacht. Door gezamenlijk te werken aan vraaggerichte talentontwikkeling willen we jongeren kansen bieden voor de toekomst en ondernemers voorzien van goed gemotiveerde en goed opgeleide medewerkers.

Als gemeente werken we met partners rondom de arbeidsmarkt verder aan een optimale dienstverlening, zoals binnen het Werkplein.

Bij de inkoop van producten en diensten willen we Hoogeveense ondernemers en de sociale werkvoorziening uitnodigen om mee te doen.

2.4 Pijler veiligheid

We hechten grote waarde aan een samenleving waarin inwoners zich veilig, vertrouwd en met elkaar verbonden voelen en waarin wederzijds respect de norm is. Goede voorlichting, vroegtijdig problemen signaleren en veilige ontwerpen zijn daarbij essentieel. Dit zijn ook kernbegrippen uit de Veiligheidsvisie waarin de ambities en richting voor het veiligheidsbeleid zijn uitgezet. 17 Collegeakkoord 2010-2014

Jongeren vragen specifieke aandacht. Het overgrote deel van de jongeren in Hoogeveen en de dorpen redt zich prima, maar er is ook een kleine groep die soms voor overlast zorgt. Vanuit onze rol als regisseur van de veiligheidsketen willen we overlast en problemen integraal aanpakken en jongeren kansen bieden.

Het stellen van duidelijke grenzen én handhaven daarvan vinden we belangrijk. We maken daarbij gebruik van de (nieuwe) instrumenten die daarvoor voorhanden zijn. Op korte termijn komen we met een nieuwe handhavingsnota waarin we duidelijke prioriteiten benoemen.

Met een mix aan maatregelen en samen met partners en inwoners willen we de veiligheid vergroten, (jeugd)overlast terugdringen en het misbruik van alcohol en drugs gericht aanpakken. 18 Collegeakkoord 2010-2014

3. Hoe bereiken we dit?

Naast wat we gaan doen omschrijven we in dit akkoord ook op welke wijze we deze doelen willen realiseren.

Het nieuwe college wil de ingezette bestuursstijl van de afgelopen bestuursperiode voortzetten. Samen met de gemeenteraad, inwoners, ondernemers en organisaties, werken aan een krachtige gemeente die zich op de toekomst voorbereidt.

Met de blik naar buiten opererend, aanspreekbaar op resultaten, collegiaal optredend en transparant.

Oplossingsgericht en helder in de afspraken die we maken. Daarin past ook realiteitszin en het voorkomen van het wekken van valse verwachtingen.

Een aanpak die daadkrachtig wil zijn, waarin plaats is voor creativiteit en een goed samenspel met de lokale samenleving.

De afgelopen jaren is veel geïnvesteerd in de kwaliteit van het ambtelijk apparaat. Integraal, efficiënt en effectief werken past bij de manier waarop we invulling geven aan onze dienstverlening aan inwoners en ondernemers.

Daarnaast hechten we grote waarde aan integriteit fatsoen, begrip en wederzijds respect. We integreren integriteit in al ons handelen, stellen ons onafhankelijk en 19 Collegeakkoord 2010-2014

transparant op en zijn te allen tijde bereid daarover openbare verantwoording af te leggen.

Wij doen een appèl op de eigen kracht van onze bewoners, ondernemers en organisaties. Er moet een balans zijn tussen de eigen verantwoordelijkheid en die van de lokale overheid voor wat speelt in de kern Hoogeveen en haar dorpen.

De optimale schaal van overheden komt waarschijnlijk weer ter discussie te staan. Dat zijn zaken van lange adem. Maar dat betekent wel dat we de komende periode moeten gaan nadenken over onze toekomstige positie in de regio.

We nemen daarbij een pro-actieve houding aan. We willen inspelen op kansen voor een regionale samenwerking op verschillende terreinen.

Wij willen nadrukkelijk werk maken van het extern profileren van onze gemeente. Bestuurlijke netwerken op regionaal en landelijk niveau zullen daarbij zo goed mogelijk worden ingezet. In deze profilering moet de kracht en de potentie van onze gemeente uitdrukkelijk over het voetlicht worden gebracht. 20 Collegeakkoord 2010-2014

4.Financiën

De economische crisis heeft zijn weerslag op onze gemeentekas. Over de omvang van mogelijke bezuinigingen valt op dit moment nog onvoldoende te zeggen. Hoogte en tempo van de rijksbezuinigingen zullen door het nieuwe kabinet worden bepaald.

De eerste verkenningen laten zien dat we voor een forse uitdaging komen te staan. Bij de uitwerking van de komende voorjaarsnota en begroting wordt het zaak onze ambities in balans te brengen met de financiële mogelijkheden. Om tot een goede integrale afweging te komen is het van belang om samen met de gemeenteraad de kaders hiervoor vast te leggen.

De herijking van onze financiële positie vraagt dat we kritisch moeten kijken naar welke taken we wel en niet uitvoeren, waar mogelijkheden voor bezuinigen liggen en dat we de nadruk moeten leggen op de uitvoering van vastgesteld beleid. Herijking vraagt ook dat we een nieuwe prioritering in de investeringsplanning moeten aanbrengen en nieuwe afspraken gaan maken over een haalbaar investeringsniveau. We houden daarbij ook rekening met de inzet en voeding van de reserves en de hoogte van onze langlopende schuld. 21 Collegeakkoord 2010-2014

We gaan de mogelijkheden onderzoeken om onze inkomsten te verhogen en meer kostendekkende tarieven te realiseren. Met het verhogen van algemene gemeentelijke lasten gaan we terughoudend om.

Kortom, er zullen lastige keuzes gemaakt moeten worden, maar die gaan we niet uit de weg. Het is nadrukkelijk onze ambitie om Hoogeveen financieel gezond te houden door de inkomsten en uitgaven structureel in evenwicht te brengen, met bezuinigingen zo weinig mogelijk mensen direct te raken en kwetsbare groepen te ontzien. 22 Collegeakkoord 2010-2014

Programma’s

Middelen

Projecten

Wethouder Ton Bargeman (CDA)

Eerste loco- burgemeester

Ondernemen en Werken

Talentontwikkeling

De Wieken fase 2

Integraal accommodatiebe-leid

Wethouder Klaas Smid (PvdA)

Tweede loco- burgemeester

Wijken en Dorpen

Meedoen

Verzetsbuurt

Bentinckspark

Wethouder Tiens Eerenstein (VVD)

Derde loco- burgemeester

Duurzaamheid en Mobiliteit

Grondbeleid

Wethouder Anno Wietze Hiemstra (CDA)

Vierde loco- burgemeester

Ontwikkelt

Financiën

Stadscentrum

Burgemeester Helmer Koetje

Bestuurt

Veilig

Bedrijfsvoering