Samen naar een nieuw evenwicht.

Samen naar een nieuw evenwicht is het thema van deze programmabegroting en ook van het collegeakkoord. Daar bedoelt het college mee, althans dat begrijpen we uit het collegeprogramma, dat de verantwoording van onze inwoners en van de gemeente anders moet worden ingevuld. Meer verantwoording bij onze inwoners.Maar dat mag niet betekenen dat de gemeente voor bepaalde toezeggingen weg loopt of van bepaalde basis voorzieningen haar handen aftrekt. Gemeentebelangen gaat voor een betrouwbare gemeente die haar afspraken na komt. Ook moet de gemeente op basis van gelijkwaardigheid haar beslissingen nemen en niet bij gelijke omstandigheden verschillende beslissingen nemen.

Bovenstaand is voor Gemeentebelangen het kader aan de hand waarvan wij de begroting hebben beoordeeld. Daarnaast hebben wij natuurlijk ons verkiezingsprogramma als leidraad gebruikt.
Voor ik inhoudelijk in ga op de begroting wil ik het college en het ambtelijk apparaat bedanken voor hun inzet en de manier waarop invulling is gegeven aan deze begroting. Ook de diverse vragen zijn bijna allemaal beantwoord.
Dat we financieel moeilijke tijden tegemoet gaan weten we allemaal. En hoe het allemaal gaat worden blijft nog even een vraag. Zolang de nieuwe regering de exacte plannen nog niet heeft bekend gemaakt weten we niet waar we rekening mee moeten houden. Wat gaat het Gemeentefonds doen, welke taken krijgt de gemeente erbij met welk budget, gaat de maximum bijstandsregeling werkelijk van 120% naar 110% van het minimum inkomen, en zo zijn er nog een groot aantal vraagtekens. Bij de voorjaarsnota (mei, juni) zal er meer duidelijk zijn. Het bevreemdt ons dat er in de begroting met geen woord wordt gesproken over de bevolkingskrimp die er toch aan staat te komen. Voor Hoogeveen wellicht wat later dan in de plattelandsgemeenten maar het zal er van komen. Het is iets waar we terdege rekening mee moeten houden bij onze plannen en investeringen. Wij hebben er wel rekening mee gehouden in deze bijdrage. Wat ons ook is opgevallen is dat de communicatie met instanties die minder subsidie krijgen minimaal is geweest. Althans dat blijkt uit diverse reacties. We moeten dat wel zorgvuldig gaan regelen.

Verschillende organisaties worden getroffen door de noodzakelijke bezuinigingen, financiële aanpassingen, die in deze programmabegroting worden voorgesteld. Daarbij zijn de jaren 2011 en 2012 sluitend gemaakt en is er voor zowel 2013 als 2014 nog een tekort van € 400.000, -.

Investeringen
Één van de maatregelen die wordt voorgesteld is de temporisering van de investeringen. Gemeentebelangen heeft dat de afgelopen jaren, bij voorjaarsnota en meerjarenbegroting, heel vaak aangegeven. We zijn blij dat het college nu onze raad op volgt. Maar wij denken dat het college nog teveel vast houdt aan de gigantische ambities die op zo korte termijn moeten worden gerealiseerd.
Temporiseren van de investeringen is voor Gemeentebelangen dan ook echt rieeel plannen op basis van de financiële mogelijkheden. Die zijn op dit moment beperkt. Daarom moeten we de investeringen nog verder verlagen. Voor Gemeentebelangen is daarbij de keus niet zo moeilijk.

De centrumvisie heeft als één van de uitgangspunten een parkeergarage op “De Kaap”.Wij zien een dergelijke risicovolle investering op dit moment niet zitten. Bovendien is het afbraakrisico enorm groot. Er zijn tal van voorbeelden waar een parkeergarage niet werkt. In Drachten wordt de parkeergarage weer afgebroken omdat niemand er parkeert. Er is enorme vrees voor parkeren in een parkeergarage, Afgelopen weekend maakte De Telegraaf zelfs melding van een speciale cursus om in parkeergarages te leren rijden. Ook economisch is het een groot risico. Ik weet van meerdere ondernemers uit het Centrum dat ze niet zitten te wachten op een parkeergarage vanwege bovenstaande risico’s .
Gemeentebelangen is dan ook voorstander van uitstellen van de bouw van de parkeergarage. En als die er voorlopig niet komt zullen een aantal andere plannen in het Centrum ook bijgesteld moeten worden.Moderniseer de huidige parkeer terreinen. Dat kan met beperkte financiële middelen. Daarbij denken we dan ook uitdrukkelijk aan de mogelijkheid van achteraf betaald parkeren op zoveel mogelijk terreinen. Als het financieel weer beter gaat kan het Centrum alsnog op de schop te. Of er dan een parkeergarage moet komen is voor ons twijfelachtig. Wel moet de centrumring in 2011 worden gerealiseerd waardoor de doorsnijdingen van de Hoofdstraat verdwijnen. Ook het project Bentinckspark kan in een lagere versnelling gezet worden. De
voetbaldriehoek moet gerealiseerd worden en sporthallen moeten er komen maar de verdere plannen mogen wat ons betreft ook minder voortvarend worden uitgevoerd. Voor het zwembad zijn we op zoek naar een private partij dus dat staat los van de gemeentelijke financiële beperkingen.
Met deze 2 voorstellen kunnen we de meerjarenbegroting sluitend maken en lastenverhogingen
(OZB verhoging) zijn niet meer nodig. Wij vinden dat we onze inwoners niet nog meer moeten belasten met gemeentelijke lastenverhogingen naast de landelijke financiële offers die er ongetwijfeld aankomen.
Kortom we moeten de tering naar de nering zetten. De onzekerheid over het Gemeentefonds zorgt nog voor een extra impuls om voorzichtig om te gaan met onze financiën. Als het straks alsnog mee valt willen we de investeringen heroverwegen.
Onze financiële positie
.Als het geld op is moet er eerst gespaard worden. Dat moeten onze inwoners ook En sparen hebben we als gemeente de afgelopen jaren zeker niet gedaan gezien de fors gegroeide schuld. Die is opgelopen tot maar liefst 100 miljoen euro. Dit afgezet tegen 4% procent rente. Dat betekend dat we jaarlijks aan rentelasten al 4 miljoen moeten ophoesten. Dit is een erfenis van het vorige college zoals we al vaak hebben gezegd.
Ons voorstel is dan ook Investeringsplafond miv 2011 terug brengen naar € 10.000.000.
Er staat momenteel nog € 158.000 als post onvoorzien in de begroting. Dat kan wat ons terug gebracht worden naar € 50.000, –
In het collegeprogramma staat:
Herijking vraagt ook dat we een nieuwe prioritering in de investeringsplanning moeten aanbrengen en nieuwe afspraken gaan maken over een haalbaar investeringsniveau. We houden daarbij ook rekening met de inzet en voeding van de reserves en de hoogte van onze langlopende schuld.
Naast deze temporisering van de investeringen hebben we nog een aantal andere aanpassingen op deze begroting. Afhankelijk van de reacties van de andere raadsfracties overwegen wij met één of meerdere amendementen/moties te komen.

Communicatie
Een aantal instanties zal financieel moeten bezuinigen. We denken hierbij aan Scala, Podium, Bibliotheek en het vliegveld om zomaar enkele voorbeelden te noemen. Wij vragen van het college om dit in goed overleg met de betrokken partijen te doen. Hulp bieden waar mogelijk en onwenselijke gevolgen in kaart brengen en zoeken naar oplossingen. Als gemeenteraad willen wij op de hoogte gehouden worden van de gevolgen van de contacten.
Bij het vliegveld moeten we, binnen onze mogelijkheden, meewerken aan recreatieve initiatieven om zodoende het vliegveldbestuur aan financiële armslag te helpen Voor het Podium zouden wij graag zien dat er een onderzoek komt naar de toekomstverwachtingen en samenwerkingsmogelijkheden met andere partners waarbij wij niks uitsluiten.
Ook het schoolbusvervoer Fluitenberg Stuifzand willen wij hier noemen. Er is, aldus de wethouder, overleg gaande met alle partijen(hoe verloopt dat overleg) en er is vanuit de dorpen aangegeven dat men ook wil bijdragen aan alternatieven. Wij vragen van het college om hier heel zorgvuldig mee om te gaan want het gaat wel de leefbaarheid in beide dorpen en het voortbestaan van een school. Als er dan nog een financiële bijdrage van de gemeente moet komen is dat voor Gemeentebelangen bespreekbaar. Ik herinner hierbij de PvdA en de VVD ook aan hun uitspraken bij de begrotingsbehandeling in 2009. Of was dat verkiezingspraat?
De bezuinigingsvoorstellen
Kris Kras door de programma’s heen hebben we nog een tal opmerkingen c.q. aanpassingsvoorstellen mbt de begroting. Met in het achterhoofd de verlaging van het investeringsplafond naar € 10 miljoen euro.
De openbare toiletten willen we handhaven en in de toekomst integreren in de beoogde fietsenstallingen. Wij vinden dat het afbreuk doet aan ons Centrum als we de openbare toiletten laten verdwijnen.
De bezuinigingen op ouder, kind en gezin mogen niet lijden tot een afbrokkeling van het Centrum voor Jeugd en Gezin.
Wij willen dat BOR (beheer openbare ruimte) op basisniveau blijft. Verdere verloedering(want dat gebeurd nu al) willen wij niet toestaan. Een andere inzet van middelen kan al veel problemen oplossen zoals we bij de vjn ook al hebben gezegd. Daarnaast kan ik u verklappen dat wij binnen Gemeentebelangen een commissie hebben gevormd die de BOR situatie in kaart gaat brengen en richting vjn 2011 met haar bevindingen zal komen.
Als één van de mogelijkheden voor een andere inzet van middelen zien wij het in bruikleen aanbieden van hoekjes grond aan onze inwoners. Ook een stukje bewustwording van onze inwoners voor de eigen verantwoordelijkheid voor de openbare ruimte is voor Gemeentebelangen een te onderzoeken mogelijkheid. Ook zijn we benieuwd naar de resultaten van het onderzoek wat de wethouder doet naar sponsoring van rotondes.
Dat sluit ook aan bij de tekst uit het collegeprogramma:
Om de ambities van een groene stad te kunnen blijven waarmaken kijken we kritisch naar het niveau en de structuur van ons openbaar groen. Daarbij willen we nadrukkelijk met inwoners op zoek gaan naar alternatieve vormen van beheer.
We vragen ons af of de besparing op het zwembad, door aanleg van een ringleiding, opweegt tegen de investering en de mogelijke nieuwbouw van het zwembad.
Het snoeien bij buitensportvoorzieningen willen we meenemen in de beheersovereenkomsten die we met de diverse verenigingen gaan afsluiten. Dan zijn die zelf verantwoordelijk.

Wat de gevolgen zijn van het afbouwen van de sportsubsidies is ons nog niet helder. Wat voor ons enorm zwaar weegt is dat sport voor iedereen toegankelijk blijft. Ook is sport een prachtig middel zijn om de jeugd te vermaken en van de straat te houden.
Het onderbrengen van de subsidie voor culturele zorg voor ouderen in de budgetten van buurtactiviteiten vraagt om een zorgvuldige afbakening van de ouderensubsidie. Wij willen dat de ouderensubsidie specifiek geoormerkt is omdat we willen dat het ook aan die doelgroep besteed wordt. Wij zien deze subsidie als een middel in de strijd tegen de vereenzaming van onze ouderen.
We hebben nog geen antwoord op onze vraag over kosten/baten van bladkorven. Uitgaande van onze zelf verzamelde gegevens(via Area) moeten wij de bladkorven als voorziening handhaven. Over aantallen zou overleg met buurtverenigingen/Dorpsbelangen duidelijkheid kunnen geven.
Afhankelijk van het antwoord van de wethouder overwegen wij een amendement. Wat ons wel opvalt is dat er op verschillende plaatsen in de gemeente wel blad wordt geruimd door de gemeente. Hoe moeten wij dat interpreteren?
De bezuiniging op waterputten in het buitengebied zullen wij alleen steunen als de wagen met bluspoeder overal kan komen.
Voor de Smederijen moeten we de kaders duidelijker gaan formuleren en dan is een bezuiniging van € 70.000, – slechts een kleine ingreep en zijn er meer bezuinigingen mogelijk.
Sluit ook aan bij collegeprogramma. Dat zegt:
We willen echter ook helder zijn over de speelruimte die kan worden geboden om het wekken van valse verwachtingen te voorkomen.
Wij hebben veel sympathie voor de stichting Hart sport. Deze moeten we blijven ondersteunen.
De steun aan het Oestergala mag wat ons betreft vervallen per 2011.Kunnen we daarmee het IJspleijn steunen. Heeft een veel groter promotionele functie dan het Oestergala.
De bezuiniging op de rekenkamer begrijpen we niet zoals we bij de voorjaarsnota al gezegd hebben. We maken daarmee de rekenkamer vleugellam. Ze kunnen nog één onderzoek per raadsperiode doen. Het gemiddelde budget voor een rekenkamer in Nederland is € 1.24 per inwoner. Wij maken het onderzoeksinstrument van de Raad echt tot een papieren tijger als we in Hoogeveen maar €0,36 per inwoner beschikbaar stellen.
Zoals bij de voorjaarsnota ook al aangegeven willen wij het beheer van zowel Spaarbankbos als Schoonhoven anders gaan organiseren zodat de voorgestelde besparing gerealiseerd kan worden.`
Ontwikkelingssamenwerking en de Stedenband Martin moeten we mee stoppen. De één is een rijkstaak en de ander voegt niets toe.
Wij hopen dat met de bezuinigingen bereikt wordt dat geen overlap van subsidies meer is. Bij in het bijzonder SWW hebben wij dat gevoel.
Over de bezuinigingen op personeel hebben wij nog niks gezegd. Deze zullen onderdeel van de bezuinigingen moeten uitmaken maar ook de inhuur van derden zal kritisch bekeken moeten worden .Door professionalisering van onze eigen ambtenaren kunnen we ook daar fors in bezuinigen.
Dorpshuis Het anker in Hollandscheveld moeten we niet verloren laten gaan. We moeten ze dusdanig helpen dat ze straks zelfstandig dat gebouw kunnen exploiteren zonder bijdrages voor de exploitatie. Dus geen andere positie dan andere dorpshuizen. Het mag ons niet gebeuren dat het grootste dorp van de gemeente zonder dorpshuis komt te zitten.
De lobby voor een Intercity moeten we blijvend voeren en wij willen die steunen waar nodig. Ook het college moet er volledig voor gaan. Regelmatig de Raad bijpraten over de ontwikkelingen lijkt ons logisch.

Voor ik afsluit wil ik nog één onderwerp aankaarten. Dat is de vliegveldweg. Wij hebben begrepen dat we via deze begroting geld beschikbaar stellen voor de vliegveldweg. Dat lijkt ons niet de juiste weg. Er is een toezegging van de wethouder dat hij er mee terug zou komen naar de Raad. Dat verwachten wij nog steeds. Als wij akkoord gaan met deze begroting zullen wij een voorbehoud houden voor de Vliegveldweg. Wij willen die als agendapunt terug zien in één van de volgende raads vergaderingen. Het gaat om teveel gemeenschapsgeld om dat maar zo even via deze begroting te regelen.
Nog verwerken: