Verslag meningvormen 21 – 01 – 2010

Aanwezig: Klaas van der Laan (voorzitter), Rob Berkenbosch, Erik Giethoorn, Anno Wietze Hiemstra, Gert Huijgen, Hendrikus Loof, Bé Okken, Henk Prigge, Arend Steenbergen, Jan Steenbergen, Dik Schuldink, Mark Strolenberg, Mark Tuit, Gert Vos.

Verder aanwezig: burgemeester Helmer Koetje, wethouder Betty Poutsma-Jansen en de ambtenaren Henk Zwiers en Harry Kiers.

Commissiegriffier: Jeen Everaarts.

Verslag: Zwaantinus Jeuring (Notuleerservice Nederland).

De agenda luidde als volgt:
1. Opening en vaststelling van de agenda
2. Spreekrecht
3. Visie externe veiligheid Hoogeveen
4. Klimaatbeleid: mitigatie en adaptatie
5. Rondvraag
6. Sluiting

Het volgende wordt naar voren gebracht.

1. Opening en vaststellen agenda
De voorzitter opent de vergadering. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.

2. Spreekrecht
Er wordt geen gebruikgemaakt van het spreekrecht.

3. Visie externe veiligheid Hoogeveen
Burgemeester Koetje leidt kort in. Belangrijk is: de raad stelt vast welke risico’s aanvaardbaar zijn bij opslag en vervoer van gevaarlijke stoffen. Het college heeft dat goed aangegeven door de contour rondom de bebouwde kom en doordat wordt aangegeven dat de risico’s bij bestaande lpg tankstations aanvaardbaar zijn. Er is een andere keuze mogelijk door deze tankstations uit de bebouwde kom te weren, maar dat betekent onteigening en schadevergoeding. Dit is beleidsmatig de kern van het beleid externe veiligheid.

Okken (Gemeentebelangen) had liever gezien dat bij dit soort complexe onderwerpen eerst een informerend blok was geweest.
• Bladzijde 24: het lijkt alsof geen beperkingen aan het vervoer worden opgelegd maar wel aan de ruimtelijke ontwikkelingen. Worden de bebouwde of de onbebouwde gebieden bedoeld?

Vos (ChristenUnie) vindt de behandeling via meningvormen prima, een informerend blok had het niet veel gemakkelijker gemaakt. De conclusie in de stukken is dat de risico’s aanvaardbaar worden geacht en de fractie onderschrijft die. De fractie heeft nagedacht of lpg wel in de bebouwde kom thuishoort, maar vindt dat dit op een aanvaardbare manier gebeurt. De visie kan naar besluiten.

Hiemstra (CDA) vindt het eveneens een complex verhaal.
• De signaleringskaart met risicobronnen: deze is voor intern gebruik. Wordt de burger geïnformeerd over deze kaart? Mogelijk is de kaart te combineren met een planologische kaart voor ruimtelijke ontwikkelingen.
• Beleidskeuze 4: kunnen bedrijven op een reële manier voldoen aan de gegeven risicogrenzen rondom bedrijventerreinen? Blijven toekomstige ontwikkelingen mogelijk?
• Gevolgen en impact van de visie: wat verandert er met deze visie ten opzichte van de in bestemmingsplannen toegelaten categorieën bedrijven?
• Het Basisnet spoor is nog niet vastgesteld. Risico’s bestaan bij stationslocaties. Speelt dit voor Hoogeveen of is de situatie op en bij het station veilig?
• Routering gevaarlijke stoffen: de raad heeft vorig jaar een nieuwe routering vastgesteld. Waarom moet nu een nieuwe worden vastgesteld?
• Domino-effecten, bladzijde 39: er wordt alleen voor nieuwe situaties en vestigingen een beleid gevoerd, terwijl er voor bestaande situaties geen beleid wordt gevoerd. Wat zijn de risico’s bij bestaande situaties? De vraag is of de raad deze risico’s aanvaardbaar vindt. Spreker kan dit nu niet beoordelen.
• In de meeste situaties is het aantal geschatte dodelijke slachtoffers bepalend voor de omvang van het risico. In veel situaties is ook of alleen sprake van gewonden. In het stuk staat dat het acceptabel wordt gevonden dat bestaande bedrijven kunnen doorgroeien tot het risico dat maximaal aanvaardbaar wordt geacht waarbij het gaat om het aantal geschatte doden. Maar is daarbij wel gekeken naar het aantal verwachte gewonden? Wordt er in ieder geval wel naar aantallen gewonden gekeken? Moet niet worden overwogen om als raad te zeggen dat geen verzwaring van de bestaande risico’s wordt geaccepteerd, of dat de grens voor een maximaal aanvaardbaar risico moet worden aangescherpt?
• De knelpunten: het blijft onduidelijk of die zijn opgelost. De tekst is niet helder.
• De inspraakreacties heeft de fractie niet kunnen vinden. Wat is hiermee gedaan?
• Hoe gaat de gemeente de inwoners informeren over de risico’s waaraan zij blootstaan? Spreker vindt het van belang dat de bevolking zich ervan bewust is. Duidelijk moet zijn dat niet alle risico’s zijn te voorkomen.

Strolenberg (VVD) vindt dat de beleidskeuzes overzichtelijk zijn weergegeven en dat duidelijk is dat de gemeente Hoogeveen verder gaat dan zou moeten. De VVD vindt de externe veiligheid belangrijk.
• Verder gaan dan de wettelijke normstelling zou niet nodig moeten zijn. De punten waarop de gemeente wel verder wil gaan, moet niet een blok aan het been worden van de economische ontwikkeling. Waarom wordt toch op een specifiek aantal punten verder gegaan dan de landelijke kaders?
• Kampeerterreinen: is het aantal personen op een kampeerterrein gemaximeerd? Waarop is het maximaal toegestane aantal bezoekers gebaseerd?
• Groepsrisico: op bladzijde 4 staat dat het gemeentebestuur bij groepsrisico een belangrijke rol vervult. Het gaat om de economische naast de veiligheidsafweging. Spreker verzoekt dergelijke afwegingen aan de raad voor te leggen. Hoe gaat een dergelijke afweging in de praktijk?
• Aardgastransportleidingen: weet de gemeente waar deze leidingen liggen en bestaat er inzicht in de risico’s? Zijn er knelpunten in de gemeente Hoogeveen? Heeft de gemeente de Gasunie gevraagd een kwantitatieve risicoanalyse (QRA) uit te voeren?
• De risicokaart, bladzijde 27: dit is op zich een goede gedachte om bewoners snel inzicht te geven in de risico’s waaraan zij blootstaan. Aan de andere kant maakt de kaart ook zaken inzichtelijk voor mensen die kwaad willen. Spreker wijst op terrorismegevaar, is daarover nagedacht?

Huijgen (PvdA) vraagt of Strolenberg het belangrijk vindt dat de burgers weten waar zich gevaarlijke objecten bevinden en welke risico’s er zijn.

Strolenberg vindt het belangrijk dat de informatie wordt verstrekt aan burgers die erom vragen.

Risicocommunicatie: dit had smarter kunnen worden geformuleerd. Wanneer is dit gereed? Alarmeren: een goede mogelijkheid is dit via sms-berichtgeving te doen.

Prigge (PvdA) stelt na uitgebreide lezing vast dat er een samenhangend verhaal ligt en dat de veiligheidszaken binnen de gemeente op een goede manier in kaart zijn gebracht. Het is een goede nota.
Het begrip aanvaardbaar: het gaat voortdurend om de vraag: wat is wel en wat is niet aanvaardbaar? Spreker noemt als voorbeeld de lpg-opslagtanks: wordt het aanvaardbaar geacht dat bij een ontploffing een halve woonwijk de lucht in kan gaan? Het gaat bij het externe veiligheidsbeleid om getallen, maar elk mens dat overlijdt bij een ongeluk is er een te veel. Met deze bril heeft spreker naar de nota gekeken.
De fractie heeft enkele vragen.
• Lpg-tankstations: er staat dat de lpg-opslag bij bestaande stations niet mag worden uitgebreid en dat als een station verdwijnt, er strengere eisen gaan gelden. Klopt dit? Wat is het gevaar van de bestaande lpg-locaties gezien vanuit de nieuwe wet?
• De visie gaat soms verder dan de wet: waarom gebeurt dit en bij welke onderdelen geldt dit?
• Punt 1 van de beleidskeuzes: is dat een voorbeeld dat Hoogeveen verder gaat dan de wet?
• Bladzijde 4, het buitengebied en de groepsrisico’s in verschillende situaties. Deze worden door het gemeentebestuur beoordeeld. Naast veiligheid spelen economische belangen. Hoe wordt voorkomen dat er per gemeente verschillend wordt beoordeeld? Vindt er provinciaal afstemming plaats?
• Plaatsgebonden risico, paragraaf 4.1.1: de gemeente moet per 1 januari 2010 aan de grenswaarde voor groepsrisico voldoen. Voldoet de gemeente daaraan en hoe is dit geregeld?
• Bladzijde 34, de tekst over overige risicobronnen, het risico voor de omgeving en de gekozen werkwijze. Is deze werkwijze conform de richtlijnen of aanvullend hierop?

De voorzitter neemt de vraag over de manier van behandelen van deze visie mee naar het presidium. Binnenkort wordt de ‘notitie-Koetje’ over de behandelwijze van stukken besproken, maar bij de behandeling van dit punt is er alvast op vooruitgelopen. Voor de bespreking volgende week vrijdag kunnen raadsleden opmerkingen over de werkwijze aandragen.

Burgemeester Koetje vindt dat een behandeling op hoofdlijnen in meningvormen goed mogelijk is, waarbij de technische achtergronden worden geaccepteerd als uitgangspunt.
Spreker reageert op de gestelde vragen.
• De signaleringskaart: het is een interne kaart die erg gedetailleerd is. Een afgeleide daarvan is de provinciale risicokaart en dan vooral het Hoogeveense deel. Landelijk is afgesproken wat daarop komt te staan.
• Kunnen bedrijven voldoen aan de risicogrenzen: bij de risico’s waar het om gaat, doen zich in bestaande situaties geen problemen voor. Door milieumaatregelen kunnen sommige situaties worden verbeterd waardoor bedrijven binnen hun eigen terrein ruimte krijgen. Dit is niet landelijk geregeld, maar erkend is dat de gemeente hier een zelfstandige bevoegdheid heeft. Het kan voorkomen dat bedrijven op hun huidige plek niet meer kunnen uitbreiden.
• Lpg-stations: de vorige opmerking geldt ook hier. Er lopen handhavingszaken waarbij bedrijven maatregelen moeten nemen om binnen de risicogrenzen te komen. Landelijk is de datum van invoering van de normen steeds opgeschoven: nu is het 1 juli 2010.
• Wat verandert er met de visie: bedrijven weten vooraf waaraan ze zich moeten houden. Bij allerlei vergunningen zal in het vervolg worden bekeken of iets aanvaardbaar is of niet. Er wordt onderscheid gemaakt tussen bestaande en nieuwe vestigingen. Het risico van bestaande vestigingen is redelijk verbeterd. Wat wel en niet kan is voor bewoners helderder geworden. Nu is duidelijk dat een risicovolle activiteit zich niet kan vestigen in een woonwijk. Dat is winst van dit beleid.
• Stationsgebieden: in Hoogeveen wordt niet gerangeerd, er zijn alleen doorgaande treinen.
• De vraag van Okken: in nieuwe situaties moeten stroken langs wegen worden vrijgehouden van bebouwing. Bij bestaande situaties moeten eventueel maatregelen worden genomen om gebouwen en woningen beter te beschermen. Er is voor Hoogeveen geen aanleiding maatregelen te treffen.

Zwiers (beleidsmedewerker) gaat in op de routering en de domino-effecten:
• Routering gevaarlijke stoffen: deze is enkele jaren geleden vastgesteld. Bedoeling is om de routering over de Middelveldweg, de Europaweg en de Weg om de Oost op te heffen. Zo ontstaat een veiliger situatie rond het industrieterrein. De bevoorrading van de lpg-tankstations blijft wel gehandhaafd en bekend is hoeveel tankauto’s dit per jaar zijn.
• Op een vraag van Huijgen over de controle: als van de routering wordt afgeweken, is ontheffing nodig. De politie controleert. De ontheffing wordt jaarlijks verleend, er staat in van welke wegen gebruik moet worden gemaakt. Spreker heeft de indruk dat de politie weinig controleert.
• Op een vraag van Hiemstra: de buurgemeenten hebben geen routering voor gevaarlijke stoffen, de route over de Europaweg was dus eigenlijk niet mogelijk. De provincie wil dit beter gaan afstemmen via het Coördinatiepunt Externe Veiligheid.
• Domino-effecten: in het Besluit externe veiligheid wordt hier geen rekening mee gehouden. In het voorliggende stuk wordt er in nieuwe situaties wel rekening mee gehouden. Ook zijn bestaande situaties bekeken: er doen zich nagenoeg geen domino-effecten voor. Dit komt vanwege de afstand tussen objecten.

Burgemeester Koetje vervolgt zijn beantwoording:
De vraag over gewonden: de aantallen verwachte gewonden worden niet expliciet meegenomen. De meetlat is het aantal berekende verwachte doden. De gemaakte keuze komen voort uit een bestuurlijke weging. Het is niet bindend om verder te gaan dan 150 meter zoals Hoogeveen nu wel
doet.

Hiemstra (CDA) vraagt naar grenswaarden met betrekking tot risico’s en het ontbreken van een afdekking hierbij.

Burgemeester Koetje merkt op dat bij de informatievoorziening aan inwoners duidelijk moet worden gemaakt dat niet alle risico’s te vermijden zijn. Ten aanzien van veiligheid bestaat geen absolute garantie. De gemeente moet geen sfeer creëren dat er niets meer fout kan gaan.

Zwiers gaat in op de vraag waarom en waar de gemeente verder gaat dan de wet:
• Een voorbeeld waarbij de gemeente verder gaat dan landelijk is voorgeschreven: nieuwe lpg-stations mogen niet binnen 300 m van een woongebied worden gevestigd. De reden is dat binnen 150 m van een ontploffing sprake is van 100% dodelijke slachtoffers. Bij een afstand van 300 m is alleen sprake van gewonden.
• Nieuw ten opzichte van de landelijke normen is ook: nieuwe bedrijven hebben op eigen bedrijfsterrein te maken met het plaatsgebonden risico. Binnen bepaalde contouren mag niets of mag juist wel iets.
• En een derde voorbeeld is: nieuwe tankstations zonder lpg mogen niet meer in een woonwijk worden gevestigd.

Hiemstra ontvangt graag voor het blok besluiten nadere informatie over de begrenzingen bij bedrijventerreinen. Dit kan via een nader mondeling overleg.

De voorzitter sluit de beraadslagingen. Het onderwerp komt over twee weken in besluiten.

4. Klimaatbeleid: mitigatie en adaptatie
Wethouder Poutsma geeft in het kort de hoofdlijnen weer.
Een klimaatneutraal Hoogeveen heeft met drie belangen te maken: het sociale, het milieu- en het economische belang. Of anders gezegd: wat doet deze generatie om datgene wat er is, duurzaam en zorgvuldig aan de volgende generaties over te dragen? Klimaatbeleid betekent zuinig omgaan met energie en met eindige energiebronnen. Fossiele energiebronnen zijn eindig en daarom moet worden gezocht naar alternatieve bronnen. In de milieuvisie is dan ook opgenomen te onderzoeken hoe de gemeente de CO2-uitstoot kan reduceren. Het college wil zich niet direct binden aan een jaartal, maar wil onderzoeken of het mogelijk is klimaatneutraal of CO2-neutraal te worden.
Het college heeft daartoe twee onderzoeken laten verrichten: het eerste over de gevolgen van klimaatveranderingen voor Hoogeveen. Het tweede is het onderzoek over adaptatie: ervan uitgaande dat bepaalde veranderingen zich voordoen, hoe moet de gemeente daarop inspelen? Het antwoord op de vraag of de gemeente Hoogeveen klimaatneutraal kan worden is ja. Daarvoor is veel inspanning nodig. Het voorliggende stuk geeft aan hoe en wanneer dit kan worden gehaald. De gemeente heeft op een aantal dingen zelf invloed, bij andere dingen zal samen met anderen moeten worden opgetrokken.
De vraag aan de raad is of ingestemd kan worden met de schets dat de gemeente klimaatneutraal wil en kan worden, en dat de gemeente tevens probeert partners en partijen binnen de gemeente te verleiden om zo geheel Hoogeveen klimaatneutraal te krijgen.
Bij nieuwe energiebronnen moet aan alle mogelijke duurzame bronnen worden gedacht zoals zon, wind en biomassa. Kernenergie valt er niet onder. Bij het bestaande energiegebruik geldt dat hierop moet worden bespaard door minder gebruik en door besparingsmaatregelen, en dat er op alle gebieden zo zuinig mogelijk mee moet worden omgegaan.
Wil de raad voor deze ambitie gaan of wil de raad dat niet? De wethouder hoopt dat de raad ervoor gaat.

Tuit (PvdA) is blij met deze uitwerking van de milieuvisie. De PvdA is het eens met de intentie en de schets. Concrete acties zijn nodig en de PvdA heeft de volgende voorkeur:
• Op zeer korte termijn een impuls geven aan het isoleren van huurwoningen en openbare gebouwen zoals scholen. Graag een reactie van het college en de andere fracties.
• De bewoners actief voorlichten is een taak van de gemeente. De subsidieregelingen zijn er en de gemeente moet faciliteren en stimuleren. ‘Meer met minder’ moet leiden tot publicaties in Torentje Totaal.
• Het nemen van ‘groene maatregelen’ zoals de Groene Ketting, bossenaanleg en houtsingelbehoud. Zo wordt de gemeente interessant voor recreant en toerist. De plannen liggen op de plank. De gemeente Westerveld is een goed voorbeeld van hoe dit met andere partners kan worden gedaan.
• Het uitvoeren van maatregelen die in het stuk staan zoals de mestvergister en een biomassacentrale. Hier kan de wethouder werk van maken.
• Windenergie: de PvdA wil dat er meer windenergie wordt geproduceerd en steunt verder onderzoek hiernaar. De fractie vraagt de wethouder hierover met de gedeputeerde in gesprek te gaan omdat de provincie nog definitief moet besluiten.

Steenbergen (VVD) zegt dat de VVD bij de milieuvisie kritisch was omdat de wethouder verder ging dan wat verplicht was. Daarom vraagt de VVD zich af of het in dit geval, een schets met een ambitie, mogelijk is te bekijken of de doelen naar beneden bijgesteld kunnen worden.
Het raadsvoorstel is wel interessant.
Spreker maakt enkele opmerkingen.
• De fractie heeft moeite met een energiedienstenbedrijf. Zie Rendo Duurzaam te Hoogeveen: die doet al veel.
• In het verlengde hiervan staat het risicovol investeren: hoe wil de gemeente dat doen? De ontwikkelingen op duurzaam gebied gaan verder en vele staan nog in de kinderschoenen. Zie windenergie: hoe lang gaan de installaties mee? Het is een taak van het bedrijfsleven, vooral in het eerste deel van een ontwikkeltraject.
• Ontwikkeling van duurzame energie is interessant. De energieprijsontwikkeling is onduidelijk. Kernenergie en nieuwe technieken daarvoor blijven overigens op de agenda staan.
• In Duitsland bestaan goede regelingen voor grootschalige windinstallaties en biomassa. Dat is in Nederland anders en ondernemers hebben daardoor meer moeite om te investeren. Er is landelijk te weinig visie om minder afhankelijk te worden van fossiele brandstoffen.
• De VVD wijst op de klimaatonderhandelingen in Kopenhagen. Gezien de opstelling van enkele grote landen is het waarschijnlijk onverantwoord als kleine gemeente te grote risico’s te willen lopen. Wereldwijde oplossingen zoals zuiniger auto’s hebben wel invloed.
• Besparen van energie: dat is de eerste stap, vooral in openbare gebouwen. De VVD steunt de voorstellen van de PvdA. Besparen op openbare verlichting hoort daarbij.
• Maatregelen met een terugverdientijd van korter dan vijf jaar moeten voor de gemeente verplicht zijn om in te voeren.
• Doelgroep industrie: hoe gaat het duurzaam inrichten van bedrijventerreinen eruitzien? De vestiging van nieuwe bedrijvigheid moet mogelijk blijven.
• Het is wat vergezocht van het college om zonnepanelen en kleine windmolens alleen vanwege de uitstraling te stimuleren.
• De kosten: de VVD vindt dat inhuur binnen de bestaande middelen moet worden opgevangen, dat gebruik moet worden gemaakt van bestaande kennis en dat de gemeente geen taak heeft risicovol deel te nemen in het nieuw op te richten energiebedrijf. Zo kunnen de kosten wat naar beneden worden bijgesteld.
• Rapport Ecofys: er zijn geen financiële prognoses gemaakt en het bleek ondoenlijk om de behoefte aan menskracht in te schatten. Is het voldoende realistisch om op de aangegeven manieren de doelstelling klimaatneutraal te realiseren?

Loof (PvdA) vraagt wat de ambitie van de VVD zelf is.

Steenbergen (VVD) zegt dat de VVD reëel wil blijven: volledig CO2-neutraal is te hoog gegrepen. Bedrijven moeten worden gefaciliteerd om windenergie te realiseren. De gemeente moet dat niet zelf doen. De gemakkelijke maatregelen moeten uiteraard wel worden gedaan. De VVD heeft wel ambities maar plaatst vraagtekens bij de realisatie. Het opschrijven is niet het probleem, wel om het te realiseren.
• Stappenplan bij de adaptatie: een scan uitvoeren is akkoord. Zo ontstaat inzicht of het reëel is, vooral wat betreft de middelen.
• Het verminderen van afhankelijkheid van fossiele energiebronnen moet wereldwijd worden opgepakt.
• Windenergie: het is de vraag of dit voldoende rendabel is. En of de plek van een windmolenpark wel juist is. De zee is een betere vestigingsplaats. De gemeente moet nuchter blijven en moet wel eventueel bedrijven faciliteren die het willen.

Wethouder Poutsma zegt dat tien windmolens in de behoefte aan elektriciteit van alle gezinnen in Hoogeveen voorzien. De techniek voor windenergie op zee is nog niet zover. In de tussentijd kan windenergie in Drenthe worden opgewekt.

Berkenbosch (VVD) vraagt naar een rendementsoverzicht van windenergie.

Wethouder Poutsma antwoordt dat er straks op wordt ingegaan.

Hiemstra (CDA) zegt dat het klimaat belangrijk is maar dat de mensen de welvaart willen behouden. In de milieuvisie staat al veel over CO2-neutraal. De fossiele brandstoffen zijn eindig, daar moet dus een alternatief voor komen. Het leidt wel tot minder CO2.
• Het isoleren van woningen is een goede maatregel, Ecofys toont dit aan.
• Spreker gaat in op de zes punten in het raadsvoorstel.
• CO2-neutrale organisatie in 2020: als dat kan, is dat prima. Ecofys zegt 2030.
• Hetzelfde voor de gehele gemeente in 2040: akkoord, maar het is een grote opgave.
• Wind en biomassa: hierop niet blind staren. Het doel is besparing en ook andere vormen van energiewinning zijn mogelijk. Onderzocht moet worden welke kunnen worden gekozen. Bij wind moet de afbraak van landschap worden meegewogen.
• Energiedienstenbedrijf: dit is eigenaardig gezien het afscheid van Rendo. De gemeente kan wel initiatieven van particulieren of anderen ondersteunen.
• Een faciliterende en een regierol is voor de gemeente belangrijk, samen met partners. Als voorbeeld noemt spreker afspraken met bouwondernemers over besparing.
• Nu aan de slag, en niet te veel werkgroepen of evaluatie.
• Eens met de PvdA dat communicatie belangrijk is. Op een vraag van Strolenberg antwoordt spreker dat ‘Drenthe bespaart’ niet het goede vehikel is om op mee te liften. De gemeente heeft een eigen rol en educatie valt eronder.

Vos (ChristenUnie) heeft in 2007 al gevraagd de ambities voor Hoogeveen op een rij te zetten. Het onderzoek is gereed en de ambities staan op een rij. Het is helder waar de raad ja tegen zegt.
• Spreker wil graag uitleg over het verschil tussen CO2-neutraal en klimaatneutraal. Het laatste begrip is het best hanteerbaar.
• Het raadsvoorstel spreekt over de terugvaloptie afkoop: dit heeft niet de voorkeur van de ChristenUnie. Wat zijn de criteria als daartoe moet worden besloten?
• Beslispunt 4, inzetten op grootschalige windenergie en biomassa: de fractie is daarvoor. Hoe ziet het eruit? Voor biomassa loopt er al een initiatief binnen de gemeente. Wind ligt moeilijker vanwege de opstelling van de provincie. De gemeente moet flink lobbyen bij de provincie. Spreker hoopt dat de andere fracties voor windenergie kiezen.
• Het tijdpad: er komt een actieplan en dat is een logisch vervolg. Wanneer komt dat? Spreker is het eens met Tuit en Hiemstra dat concrete acties nodig zijn, bijvoorbeeld voor isoleren en andere maatregelen die dicht bij de mensen staan. Het beste is het actieplan in de voorjaarsnota mee te nemen.
• Verslaglegging: dit is nodig en kan het beste in het jaarverslag van de gemeente.
• Naast het genoemde recreatief uitloopgebied ziet de fractie er nog één, namelijk het plan Schoonhoven. Ziet het college dit ook zo?
Spreker sluit zijn betoog af met een bredere beschouwing:
• De ChristenUnie maakt zich grote zorgen over de op handen zijnde klimaatcrisis. De fractie wil graag meewerken aan de nodige maatregelen die haalbaar en realistisch zijn, en die gericht zijn op het CO2-neutraal zijn. Dit is een prima eerste stap die goed past binnen een duurzaam Hoogeveen.
• De fractie wil graag ja zeggen tegen dit voorstel als dit betekent dat Hoogeveen op korte termijn met een goed actieplan komt dat leidt tot concrete resultaten.
• Duurzaamheid en CO2-neutraal zijn moet in de gehele organisatie zijn ingebed. Eisen op dit gebied kunnen als logisch vervolg nu al in bestekken en in procedures voor aanbestedingen worden opgenomen. Bij de werving van nieuw personeel kan erop worden gelet of men hierachter staat.
• De gemeente kan dit niet alleen en moet de partners opzoeken: bedrijven, instellingen en burgers. Met hen kunnen uiteindelijk de stad en de dorpen en de gehele gemeente CO2-neutraal worden.
• De gemeente moet allerlei maatregelen op dit gebied stimuleren. Over de activiteiten en de resultaten moet openbaar verslag worden gedaan.

Steenbergen (Gemeentebelangen) zegt dat het raadsvoorstel veel ambitie uitstraalt.
• Het tijdpad: de gemeente moet er meer tijd voor uittrekken, Hoogeveen hoeft geen koploper te zijn, volgen is beter.

Vos vraagt of Steenbergen denkt dat Hoogeveen hiermee koploper wordt.

Steenbergen (Gemeentebelangen) zegt dat dit uit het stuk blijkt.
• De gemeente moet geen regelingen opstellen maar het iedereen mogelijk maken zelf maatregelen te nemen. Er zijn al genoeg regels.
• Alles moet in het werk worden gesteld om de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verminderen. Die energiebronnen zijn eindig.
• De gemeente moet een voorbeeldfunctie hebben en dat kan door samen te werken.
• Beslispunt 1: het is waarschijnlijk realistischer om ernaar te streven in 2030 een CO2-neutrale organisatie te hebben. Alles wat eerder kan, moet worden gedaan.
• Beslispunt 2: de gehele gemeente in 2040 CO2-neutraal inrichten is een reële optie.
• Beslispunt 3: de gemeente moet volgend zijn.
• Beslispunt 4: windenergie is moeilijk vanwege het standpunt van de provincie. Het college moet met de provincie gaan praten. Het landschap moet worden beschermd. De gemeente moet particuliere initiatieven mogelijk maken.
• Beslispunt 5: beter is het om een nieuw energiebedrijf aan het particulier initiatief over te laten.
• Adaptatie: Gemeentebelangen kan zich vinden in het gegeven ambitieniveau.
• Gemeentebelangen steunt de PvdA om actie te nemen op het gebied van het isoleren.

Wethouder Poutsma is erg blij met de reacties. De ambities worden onderschreven en de raad straalt net als het college uit iets te willen bereiken. De gemeente moet dit steeds blijven uitstralen. De gemeente geeft zo een voorbeeld.
Een belangrijke focus vanuit de milieuvisie is milieucommunicatie. De mogelijkheden van de gemeente alleen zullen niet tot het gewenste resultaat leiden.
Om de ambitie te halen, moet de gemeente echt op alles inzetten. Over elke maatregel zal goed worden nagedacht, ook wat betreft het financiële offer. Het is volstrekt onvoldoende om alleen in te zetten op gemakkelijk realiseerbare maatregelen zoals besparing en zuinig zijn.
Duurzaam bouwen is een voorbeeld waar veel kan. Afspraken zijn mogelijk en nodig. Er is een noordelijk bouwbesluit op komst, een gevolg van het energieakkoord.
Een energiedienstenbedrijf: het gaat om het bundelen van de verschillende initiatieven. De gemeente moet oppassen voor risicovolle activiteiten, dat is een afweging.
De terugvaloptie: dat gebeurt alleen als het niet anders kan. Dit kan echter worden voorkomen door zo veel mogelijk de juiste maatregelen te treffen, dan hoeft zo weinig mogelijk te worden gecompenseerd.

Tuit vraagt de wethouder toe te zeggen het plan van de PvdA te willen uitvoeren om samen met de woningcorporaties maatregelen voor isolatie van woningen en gebouwen te nemen. Het helpt de werkgelegenheid en ondersteunt de laagste inkomens.

Wethouder Poutsma zegt toe het gesprek met de woningcorporaties te zullen aangaan.

Steenbergen (VVD) vraagt hoe de organisatie wordt klaargemaakt voor de aanpak bij adaptatie en bij het energiedienstenbedrijf.

Wethouder Poutsma zegt dat dit aan het eind van het raadsvoorstel staat: het moet overal in de organisatie worden ingebed. Het betekent een andere manier van werken: integraal.

Hiemstra vraagt de wethouder waarover de raad precies gaat besluiten. Het is toch niet de bedoeling nu al te besluiten tot de terugvaloptie afkoop?

Wethouder Poutsma zegt dat de doelen in ieder geval worden bereikt. Wat niet met maatregelen lukt, gebeurt met de optie afkoop. De voorstellen voor concrete maatregelen komen terug in de raad.
Het eerste doel heeft de gemeente zelf in de hand, dat is een resultaatverplichting. Het doel de gehele gemeente CO2-neutraal te krijgen, is een inspanningsverplichting.

Hiemstra noemt de woningisolatie, dit zit niet in het besluit.

Wethouder Poutsma zegt dat de raad dit steunt en dat dit past in het doel voor 2040. Het doel voor 2020, de gemeente CO2-neutraal, gaat over de eigen gebouwen en andere zaken.

Steenbergen (Gemeentebelangen) vraagt wat de financiële consequenties zijn van een besluit over beslispunt 1, een CO2-neutrale organisatie in 2020.

Wethouder Poutsma zegt dat het gaat om het in balans brengen van het sociale, het milieu- en het economische belang. Als men ervoor gaat, worden keuzes gemaakt en worden doelen gehaald. Uiteraard zijn er financiële consequenties.

Steenbergen (Gemeentebelangen) blijft het moeilijk vinden. Het rapport zegt dat beter op 2030 kan worden gekoerst. Hoe zit dit?

Kiers (beleidsmedewerker) zegt dat het rapport oordeelt dat het doel haalbaar is. Het gaat erom dat men wil investeren in duurzame energie waaronder windenergie. Afkopen: de gemeente koopt al groene stroom in en de gemeente kan besluiten dat vast te gaan doen. Als iedereen gaat afkopen, kan er een moment komen dat er te weinig groen gas of groene stroom is. Het doel in 2020 realiseren is wel haalbaar.

Steenbergen (Gemeentebelangen) begrijpt de ambities. Het gaat om de financiële gevolgen.

Vos zegt dat het stuk naar besluiten kan als de wethouder nog twee dingen wil toezeggen. Ten eerste dat voor besluiten in het stuk wordt aangegeven wanneer het actieplan naar de raad komt. Ten tweede dat elk jaar verslag wordt gedaan, het liefst in het burgerjaarverslag.
De ambities: de fractie staat er volledig achter. Het is verkeerd de doelen naar beneden bij te stellen want dan bestaat het gevaar dat aan het eind van de rit niets wordt gehaald. Afkopen is voor de ChristenUnie op dit moment geen optie en is niet bespreekbaar. Als dat nu al wordt ingezet als optie, is dat een verkeerd signaal naar burgers en anderen. Dan zou iedereen kunnen gaan afkopen of gaan marchanderen met de inzet.

Steenbergen (Gemeentebelangen) wijst op de beslispunten: er staat realiseren en er staat de ambitie uitspreken.

Vos zegt dat hij al heeft gezegd dat de ambities hardgemaakt moeten worden en dat dan tot acties moet worden overgegaan. In de uitvoering worden zaken gerealiseerd.

Steenbergen (VVD) zegt dat dit juist het punt is: wordt het windenergie voorstel en die andere maatregelen in Hoogeveen gerealiseerd?

Tuit vindt de ambitie volstrekt helder en zij blijkt voor elke partij erg helder te zijn. De discussie moet nu niet opnieuw worden gedaan zoals de VVD doet. De wethouder heeft al gezegd dat er een actieplan komt, daarin staat de concrete uitwerking. Samen met de ambitie wordt alleen hierover van de raad een besluit gevraagd.

Berkenbosch (VVD) zegt dat het niet alleen de ambitie is, er wordt een uitspraak gevraagd over vrij harde cijfers. Het punt is dat de financiele consequenties niet duidelijk zijn.

Wethouder Poutsma zegt het volgende toe: er wordt een gesprek aangegaan met de woningcorporaties, de ambitie en de aanpak worden goed naar buiten gebracht zodat iedereen ervan weet en als derde zal het tijdpad van het actieplan worden aangegeven. Voor besluiten over twee weken zal de wethouder de raad hierover informeren.

Hiemstra vraagt de wethouder aan te geven wat de raad besluit.

Wethouder Poutsma zegt dat ‘het realiseren’ duidelijk is; dat wordt gedaan. ‘De ambitie’ wordt samen met anderen gedaan en is een inspanningsverplichting voor de gemeente.

Berkenbosch verzoekt de wethouder voor besluiten meer informatie te verstrekken over het energiedienstenbedrijf en het rendement van windenergie.

Vos is voorzitter van de werkgroep Hoogeveen Millenniumgemeente en wijst op het boekje ‘CO2 today’ waar een aantal briljante ideeën op het gebied van CO2-neutraliteit in staan die al zijn uitgevoerd. Spreker reikt het boekje uit aan de wethouder.

De voorzitter sluit de beraadslagingen. Het punt komt over twee weken in besluiten aan de orde.

Toezegging wethouder Poutsma:
De wethouder gaat in gesprek met de woningcorporaties over een aanpak voor isolatie.
De ambitie en de aanpak worden goed naar buiten gebracht zodat iedereen ervan weet.
Het tijdpad van het actieplan met een beheercyclus van drie tot vijf jaar wordt aan de raad aangegeven.
De wethouder zal de raad meer informatie over het rendement van windenergie verstrekken.
De wethouder zal de raad over bovenstaande toezeggingen voor het blok besluiten over twee weken informeren.

5. Rondvraag
Er wordt geen gebruikgemaakt van de rondvraag.

6. Sluiting
De voorzitter sluit het blok meningvormen.